zaterdag 30 juni 2012

Overijsselaars in de Tour

Drie Overijsselse renners starten vandaag in de Ronde van Frankrijk. Bovendien mag je Team Argos best een Overijsselse ploeg noemen, met Timmer, Veelers en Tom Stamsnijder (start niet in de Ronde) in de gelederen en met de Tukkers Rudie Kemna en Iwan Spekenbrink als resp. ploegleider en manager/directeur.

Foto: Bram Tankink (Wikimedia Commons)

Albert Timmer, de 27-jarige Gramsbergenaar rijdt zijn tweede Tour. Tom Veelers (27 jaar, Ootmarsum, thans woonachtig in Oldenzaal) debuteert in de Ronde. De 33-jarige Haaksbergernaar (woont tegenwoordig in Belgisch Limburg) Bram Tankink is de meest ervaren Nederlandse Tourdeelnemer, hij verschijnt voor de zesde keer aan de start. Hoewel nooit echt voor het klassement rijdend, was zijn beste prestatie een 40e plek in 2007. Joost Posthuma, wiens seizoen dit jaar bedorven werd door een hardnekkig virus, reed de Tour ook al vijf keer, maar werd niet geselecteerd door zijn ploeg Radioshack. Hij wil graag weer terug naar een Nederlandse ploeg.

Foto: Albert Timmer (Wikimedia Commons)

Op etappeoverwinningen van het Overijsselse trio hoeven we niet te rekenen. Zij rijden allen met een ander doel. Bram Tankink is de wegkapitein van de Rabo-ploeg, een bijzonder eervolle functie. Alleen wordt van een wegkapitein verwacht dat hij de koers leest en aanwijzingen geeft aan zijn ploeggenoten. Dat kan niet als je voorop rijdt. Zijn plek is in het peloton.
Tom Veelers en Albert Timmer maken deel uit van de 4-mans Argos-trein die sprintkanon Marcel Kittel aan een of meerdere overwinningen moet helpen. Tempobeul Timmer fungeert als locomotief en moet de trein op gang trekken. Sprinter Veelers is de laatste haas voor Kittel en moet de Duitser binnen de laatste kilometer voor de finish op pure snelheid brengen.

Foto: Tom Veelers (Wikimedia Commons)

woensdag 27 juni 2012

Regionale uitgaven 2012-12

Rubriek met aanschafinformaties voor collectioneurs in de bibliotheken van Overijssel, maar uiteraard ook voor iedere belangstellende.

Ga voor bestellingen (bibliotheken) naar Bicat Wise – Titels – Besteladministratie – Kies voor IAI’s – Week 2012-25

IAI’s 2012-12

De motorraces van Tubbergen : 1946-1984 : wat bezielt ons, motormenschen, toch? / Ben Siemerink, m.m.v. Gerhard Sauer. - Boekhandel Heinink, 2012. - 112 p. – ISBN 9789081590761. - € 24,95


Geschiedenis in woord en beeld van de mateloos populaire motorraces die tussen 1946 en 1984 altijd tijdens de Pinksterdagen plaatsvonden op het stratencircuit rond Tubbergen. In 2003 werden voor het eerst historische motorraces georganiseerd. De auteur heeft de herinneringen van velen en de hoogte- en dieptepunten van dit evenement vastgelegd, waarbij veel illustraties zijn toegevoegd. Een aanrader, vooral voor Twentse bibliotheken.

Die nacht vergeet ik nooit meer : de razzia in Staphorst op 30 en 31 augustus 1944 / Trudy Oldenhuis. - Staphorst : Historische Vereniging Staphorst, 2012. - 218 p. - Speciaal nummer van: 't Olde Stapperst, 33e jrg., nr. 2. – ISBN 9789073159006. - € 12,50


In de nacht van 30 op 31 augustus 1944 werden twintig inwoners van Staphorst gearresteerd, als vergelding voor een aanslag op de commandant van een nabijgelegen kamp. De Staphorsters werden afgevoerd naar Amersfoort en enkele dagen later op transport gesteld naar Neuengamme. Daar stierven zij allen, soms al na enkele weken, soms na maanden.
Dit boek vertelt het verhaal van de razzia en haar slachtoffers. Aan de hand van gesprekken met nabestaanden en op basis van archiefmateriaal worden de gebeurtenissen in de nacht van 30 op 31 augustus 1944 gereconstrueerd. Ook worden de omstandigheden beschreven waarin de Staphorsters in Amersfoort en Neuengamme moesten overleven. Van elk van de slachtoffers is daarnaast een levensverhaal opgenomen, dat rijk is voorzien van foto- en ander illustratiemateriaal. De auteur is de dochter van een van de slachtoffers.

Kermis in Deventer : van de reus van Anak tot swing Bob / samengest. door Pieter Ellens en Hein te Riele. – Deventer : Corps9 Publishers, 2012. - 113 p. – ISBN 9789079701179. - € 14,95


De duizenden kermisfoto’s van een Deventer verzamelaar vormen de basis van dit boek dat tevens veel verhalen en herinneringen bevat van kermisbezoekers, kermisexploitanten en anderen die bij de Deventer kermis betrokken waren.

Kleurrijk Ootmarsum 1950-1985 / Vereniging Heemkunde Ootmarsum en Omstreken en de Werkgroep Foto-en Filmarchief. - Denekamp : Boekhandel Heinink, 2012. - 95 p. - ISBN 9789081590754. - € 24,95


In de periode 1950-1985 ontwikkelde het ingeslapen, maar ooit historisch belangrijke stadje, tot een toeristisch centrum in Twente. Per straat worden foto’s getoond en beschreven uit deze naoorlogse periode, waarin het stadje een ander aanzien kreeg, maar het historische stratenpatroon wel gehandhaafd bleef.

Ootmarsum in de negentiende eeuw, van bloei naar verval / Ben Morshuis Stichting. – Ootmarsum, 2012. - 103 p. – ISBN 9789081233804. - € 17,50


Ootmarsum was eeuwenlang één van de meest bloeiende steden in Noordoost Twente. Toch kwam aan al die grandeur een einde. De achteruitgang voltrok zich voornamelijk in de negentiende eeuw, tussen 1800 en 1900. In een tijdsbestek van minder dan honderd jaar veranderde het florissante stadje in een armoedig aandoende plattelandsgemeente met smalle, kronkelige en vooral slecht onderhouden straatjes. In dit boek wordt gezocht naar de oorzaken van dit verval.

Canon van Haaksbergen : Ster in Twente in 50 vensters / Werkgroep Canon van Haaksbergen. - Haaksbergen : Historische Kring Haaksbergen, 2012. - 120 p. – ISBN 9789076837338. - € 15,-


Stroomafwaarts langs de Buurserbeek was een verhoging waar duizend jaar geleden een nederzetting ontstond met een houten kerkje. Dit werd de voorloper van de St. Pancratius. Rond de kerk is het dorp gegroeid. Tussen 1950 en 1970 zorgde de toen bloeiende textielindustrie voor een flinke toename van de bevolking. In vijftig vensters wordt geschetst wat er tussen deze periodes in en rond Haaksbergen plaatsvond.

Laten wij hopen, wat wij willen, maar dragen, wat wij krijgen : vijf familiegeschiedenissen uit Amsterdam, IJsselmuiden en Kampen voor, tijdens en na de Tweede Wereldoorlog / Johan de Munnik. - Amsterdam : Pêche Melba, 2012. - 88 p. – ISBN 9789069310053. - € 14,95


De Tweede Wereldoorlog bracht vijf families uit Amsterdam, IJsselmuiden en Kampen, die elkaar voor de oorlog niet kenden, bij elkaar. In het eerste deel wordt het leven van deze families voor 1940 beschreven, vervolgens de tijd van de bezetting en tenslotte wordt geschetst hoe het de families verder is vergaan.

Een stroper is ook maar een mens / Jan Bril ; [bew. door Theo Bril]. – 2012. - 160 p. - € 15,-


Kort voor zijn dood schrijft Jan Bril een manuscript over zijn stropersavonturen in Okkenbroek en Lettele. Bril was een bekende figuur in Okkenbroek en onder meer mede-oprichter van de kermis en de revue. Zijn zoon, een van de twaalf kinderen van Jan Bril, bewerkte het manuscript en leerde zijn vader die ‘echt niet altijd oké voor mij was’, hierdoor beter kennen en begrijpen.

Vogels in Giethoorn / tekst Peter van Straaten ; tekeningen Siegfried Woldhek. - Giethoorn : Cees Duine, 2012. - 16 p. – ISBN 9789079726004. - € 10,-


Woldhek (Giethoorn) en Van Straaten (ex-Giethoorn) zijn beide tekenaar. In dit klein formaat boekje beschrijft Van Straaten enkele vogeltekeningen van Woldhek en gaat hij in op diens manier van werken. Daarbij reflecteert hij ook op zijn eigen manier van tekenen.




dinsdag 26 juni 2012

De burgemeester vertelt … de geschiedenis van bibliotheken in Hengelo



In dit door de fabrikanten Stork gestichte bibliotheekgebouw in de Vondelstraat in Hengelo heb ik in de jaren zeventig nog gewerkt. Het was er zo krap dat medewerkers soms in de leeszaal hun werk deden. Aan de muur hing nog een bordje ‘Verboden te spuwen’. Voordat ikzelf allerlei herinneringen ophaal verwijs ik graag naar het verhaal van burgemeester Kerckhaert van Hengelo over de geschiedenis van de bibliotheken in Hengelo. Zie het weblog van Mark Deckers.

Ons DNA: wegwijzer voor archiefonderzoek



De Branchevereniging Archiefinstellingen in Nederland (BRAIN) heeft het initiatief genomen om de (beginnende) archiefonderzoeker wegwijs te maken in De Nederlandse Archieven. Onsdna.nl maakt het iedereen makkelijker die geïnteresseerd is in geschiedenis en op zoek is naar sporen van zijn of haar verleden. Door te vertellen hoe archiefinstellingen werken en wat ze zoal hebben. En door het aanbieden van wegwijzers, hulpmiddelen en ingangen op de enorme rijkdom aan collecties die De Nederlandse Archieven te bieden hebben.

De website bevat een aantal knoppen:

Archieven
Onder deze knop vind je tips die handig zijn om te weten wanneer je een archief gaat bezoeken. Wat zijn de regels: wat kan wel en wat niet. Hoe ga ik zoeken? Waar bevinden zich de archieven. Wat kan ik thuis allemaal doen.

Verhalen
De (praktijk)verhalen van mensen die op zoek geweest zijn in de archieven naar hun woonplaats, familie, gebeurtenissen, huis of buurt. Wat ze gevonden hebben en hoe ze te werk zijn gegaan wordt op de website getoond.

DNA Plein
Nieuws over en vanuit de archieven, berichten, agenda en de archieven op Twitter.

Plannen voor de toekomst: De website zal de komende jaren worden uitgebreid met bijvoorbeeld online hulpmiddelen en lesmateriaal om oude handschriften te leren lezen of huizenonderzoek te doen.

zondag 24 juni 2012

Telefoongidsen 1901 tot 1950 worden gedigitaliseerd


(Afbeelding afkomstig van blog van Lammert Zwaagstra)

Medio 2013 zullen Nederlands oudst bewaard gebleven landelijke telefoongidsen digitaal beschikbaar komen. Het gaat om 40 banden uit de periode 1901-1950, afkomstig uit de collectie van het Museum voor Communicatie die in het kader van het Boekentraject van Metamorfoze, het nationaal programma voor het behoud van het papieren erfgoed, door de KB worden gedigitaliseerd en beschikbaargesteld. Momenteel bereid ik hiertoe een samenwerkingsovereenkomst voor met dit Haagse museum dat, voor zover bekend, de enige erfgoedinstelling in Nederland is die de landelijke telefoongidsen bewaart van de begintijd van de telefonie tot heden. Tot zover het bericht van Lammert Zwaagstra van de KB op zijn weblog.

Lees hier het hele bericht waarin hij aan de hand van voorbeelden het belang van dit digitaliseringsproject onderstreept. Ik kan alleen maar bevestigen dat dit in een behoefte zal voorzien. In december 2008 stelde ik op dit blog de vraag wie of welke instantie het initiatief gaat nemen oude telefoongidsen en adresboeken op internet te zetten. Uit de statistieken blijkt dat deze blogpost nog dagelijks bezocht wordt. Er wordt dus veel op gegoogeld.


Topografische kaart van 1849 (16): Olst en Wijhe

Een van de meest bijzondere kaarten uit de Overijssel Collectie is de Topografische kaart van Overijssel, 1849, vervaardigd in opdracht van de provincie Overijssel. Door de systematische kartering door het Kadaster en triangulatie van Krayenhoff konden er toen voor het eerst kaarten op grote schaal gemaakt worden, die ook nog nauwkeurig waren. Deze kaart was de eerste kaart van Overijssel, waarop o.m. gedetailleerd grondgebruik en administratieve grenzen werden weergegeven. De kaart is in 32 katernen op linnen geplakt.
Deze kaart, die vrij zeldzaam is, verscheen zo'n tien jaar eerder dan de bekende Topografische Militaire Kaart.

Hieronder twee katernen met het gebied rond Olst en Wijhe en daaronder een kaartgedeelte in detail. Klik erop voor vergroting.





In dezelfde tijd dat deze kaart tot stand kwam gaf A.J. van der Aa zijn Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden uit (1839-1851) met topografische beschrijvingen. Dit 13-delige woordenboek is tegenwoordig full-text op Google Books te vinden.

Van steden, dorpen en zelfs veel gehuchten, maar ook van rivieren en andere geografische namen is in dit naslagwerk een beschrijving te vinden, die de toenmalige situatie weergeeft. Enkele voorbeelden:
Olst
Wijhe

donderdag 21 juni 2012

Websites, films en foto’s van Marcel Tettero



Als je zoals ik veel googelt op Overijsselse onderwerpen kom je journalist, amateur-historicus, fotograaf, redacteur etc. Marcel Tettero vaak tegen. Onlangs nog toen ik de Geïllustreerde Gids van Goor en omstreken uit 1902 online zette, en op zoek was naar achtergrondinformatie, bleek Marcel Tettero vele webpagina’s gewijd te hebben aan personen en gebeurtenissen uit bijv. de Tachtigjarige Oorlog. Ik heb dan ook veel links kunnen aanbrengen naar zijn website.



Zo stuitte ik ook op een filmpje over De schans van Goor en de belegering van Spinola in 1606 van zijn hand. Dit blijkt het topje van een ijsberg te zijn. In 5 jaar tijd heeft hij liefst 677 video’s op YouTube gezet. Over alledaagse gebeurtenissen, evenementen in de regio, maar ook over historische gebeurtenissen als Slag om Goor, Slag om Groenlo, de bevrijding van Enschede om maar enkele voorbeelden te noemen. Bovendien wanneer je op één van zijn ‘historische’ video’s stuit, verschijnen bij YouTube ook verwijzingen naar soortgelijke films van anderen. Zo blijf je aan het surfen en kom je verrassende zaken tegen.

woensdag 20 juni 2012

Historische buitenplaatsen en landgoederen open voor publiek



In dit Jaar van de Historische Buitenplaats is er de komende weken van alles te doen op en rond de Overijsselse landgoederen. Er zijn knooppuntenroutes samengesteld waarbij u langs een aantal landgoederen fietst, waar op bepaalde tijden open huis gehouden wordt.

Een greep uit de vele activiteiten: Shakespeare, rentmeester, barbecue en frietschieten, ‘Schuitje varen, theetje drinken’, ijs maken en eten, info over bos en bomen, jachtverhalen, herleven van middeleeuwen, eenmalig opengestelde tuinen, rondleidingen, etc.

De activiteiten, openingstijden etc. worden allemaal uitgebreid beschreven op de website Gastvrije landgoederen. Kijk hier voor Overijssel.

maandag 18 juni 2012

De mooiste boerderij van Salland!


(Foto: Gerard Potijk - De Stentor)

Boerderij het Spiekerhuus aan de Looweg in Luttenberg is door de Stichting Sallands Erfgoed uitgeroepen tot 'mooiste boerderij van Salland'. De bekendmaking van de uitslag vond zaterdagmiddag plaats op het Sunny Farm Festival aan de Weeleweg in Heeten.

Na een voorverkiezing in tien Sallandse dorpen, kon er vervolgens op internet gestemd worden. Lees alles over het Spiekerhuis en over de verkiezing op de website van de Stichting Sallands Erfgoed.

Precies 80 jaar geleden: Zeppelin landt op Vliegveld Twenthe

Op zaterdag 18 juni 1932 om 8:10 landde het luchtschip LZ127 Graf Zeppelin op vliegveld Twente, dat het jaar daarvoor geopend was. De Zeppelin was op doorreis vanaf Friedrichshafen naar Vliegveld Waalhaven in Rotterdam. Prins Hendrik, generaal Snijders en Albert Plesman vlogen mee vanaf vliegveld Twente, dat die ochtend zo'n 50.000 toeschouwers telde.

Naar deze zaterdag de 18e juni, in die tijd overigens een gewone werkdag, was wekenlang toegeleefd door de Enschedese en Twentse bevolking. Advertenties in de kranten stonden in het teken van de Graf Zeppelin. Voorbeschouwingen werden aan de nog te voltrekken gebeurtenis gewijd. Parkeerplaatsen voor 6.000 auto’s, 1.000 bussen en 20.000 fietsen werden ingericht. Op de dag zelf ruimde de Tubantia twee hele pagina’s in voor een verslag en later nog een fotopagina.



De Nieuwe Rotterdamsche Courant schreef over ‘een morgen uit duizend’ en ook: ,,Twenthe is in de war. De ober van Hotel de Graaff, waar het verzamelpunt is van alle Zeppelinreizigers - ook de minister van waterstaat logeert er - liep vanmorgen om half vier al met een verslapen gezicht op zijn teenen over de gangen, om zeer matineuze gasten te wekken. Gisteravond laat n.l. ging het gerucht dat er toen al zooveel menschen op den weg waren, dat het morgenochtend, zoo zei men tenminste, om 6 uur al onmogelijk meer zou zijn om het vliegveld te bereiken. Want niet iedereen verkeert in de gunstige positie van Prins Hendrik en de ministers, die langs den gereserveerden weg naar het terrein werden geleid. (...)

’s Nachts, uren voor de te verwachten landing was de Enschedese bevolking (en uit verre omgeving) al op weg richting vliegveld. Lees hieronder de beschrijving uit de Tubantia:


De ‘Graf Zeppelin’ in Twente

De drukte en het enthousiasme.
Ons Nederlandse publiek laat zich niet gemakkelijk buiten zijn gewone doen brengen. Men mag het enthousiaste verhalen voorzetten, men mag gloeiende redevoeringen houden, het publiek vindt dat best, maar ..... , het blijft er koud onder. Heus, er zijn niet veel zaken die zijn enthousiasme werkelijk wekken, maar de vliegerij is een van die zeldzame dingen: We hebben dat in Twente nu ook al enkele keren kunnen constateren en daarom was de verwachting gerechtvaardigd, dat het bij de Zeppelin-landing zeer druk zou worden; dat niet alleen in ons gewest, maar ook in andere provincies zeer velen zich zouden opmaken om dit luchtvaartevenement bij te wonen. Doch dat het zó zou worden dat ging werkelijk alle begrippen te boven.
Gisteravond laat trokken reeds groepen mensen in de richting van het vliegterrein om in de omgeving daarvan bi] landbouwers of in tenten te bivakkeren. Heel de nacht was er meer geloop van mensen in de stad en motor-gedender dan anders en om drie uur leek het op de singels wel Zondagmorgen 8 uur. Allengs nam de drukte toe. Taxi's en autobussen, op straathoeken in de buitenwijken gesta tionneerd kregen op dit uur reeds vrachtjes te vervoeren en er begon een heen en weer getrek van, meest jonge mensen, in die wijken. Meisjes zochten hun vriendinnetjes op, jongens hun kameraden, leden van clubs en verenigingen trokken naar de afgesproken punten van samenkomst en waar het bestuur bij andere gelegenheden, wanneer het zijn leden opriep om
half 8, slechts een klein percentage uit de veren kon krijgen, zag het hen heden voor bijna 100 pct. verschijnen. Zonder overdrijving kan gezegd worden, dat om 5 uur bijna geheel Enschede was ontwaakt .
Op de vele vaste punten van samenkomst voor verschillende verenigingen en clubs bevonden zich toen reeds hele groepen en elke vertrekkende groep werd direct weer gevolgd door een zich verzamelende. De Enschedese bedieningsmanschappen werden op het Van Heekplein samengetrokken.
Kwart voor vijf fungeerde een burger op het kruispunt De Klomp als vrijwillig verkeersagent en anderen traden op als gids voor de vreemde automobilisten. Het was koddig de verbazing te zien dezer gedienstige geesten als een auto eens niet naar het vliegveld Twente wilde, ze begrepen gewoon niet, dat zoiets bestaan kon. Van half vijf af rolde over de Hengeloscheweg, Boddenkampsingel, Lasondersingel, Odenzaalschestraat een onafgebroken rij van auto’s. Auto's in alle modellen en kleuren, auto's van allerlei merken en jaargangen, auto's uit Overijssel en Gelderland, uit Drenthe en Groningen [auto’s hadden in die tijd provinciale kentekens] uit Brabant en .... Rheinland. Ja er was zelfs een autobus van een ondernemer te Clichy (Frankrijk). Het was een imponerend gezicht al die wagens en er kwam geen eind aan. Om zes uur was de file vanaf het Vliegveld tot de Broeierd (ongeveer 15 K.M. afstand) nog geheel gesloten.
De verkeersagenten hadden handen vol werk. Om half zes vroeg één hunner om een paar reservearmen. de zijne waren toen reeds lam. Over de verkeersregeling hebben we ni ets dan lof, alle mogelijkheden bleken voorzien en het liep alles op rolletjes. De Deurningerweg was geheel vrij gehouden voor voetgangers en wielrijders plus dan de wagens van aparte kaarten voorzien. Om half zes was het er zó druk dat men wel over de hoofden lopen kon en da t de voetgangers vanwege de vele fietsers zelfs in de verdrukking kwamen. In de vele rijwielbewaarplaatsen waren reeds toen duizenden fietsen gestald en ook het aantal parkerende auto's was legio. Hoe velen het er geweest zijn? Wij wagen het niet te schatten evenmin als het te schatten is hoeveel mensen om half zes reeds op het terrein waren, maar, waar de op een hoop staande landingstroepen ten getale van ruim 250 man ’n plekje vormden op het veld dat niet opviel moeten het toen reeds vele duizenden geweest zijn. Totaal is de landing wel door 100.000 personen bijgewoond .


Foto in de Tubantia 18 juni 1932: De Zeppelin gaat landen, onder een deel van de 6.000 geparkeerde auto's.

De stemming onder het publiek.
De stemming onder dit enorm aantal bezoekers was ondanks het vroege uur uitstekend. Ieder was er van doordrongen, da t er iets te gebeuren stond, dat men niet elke dag beleeft. Waar men ook kwam, overal ging het gesprek over de Zepp en de enorme belangstelling. Het duurde niet lang of datgene wat onder het publiek leefde drong door tot hen die zich hadden gesierd met een groene dienstkaart en direct daarna werd gevent met “Origineel Dr. Eckener limonade", “Zeppelin Wafels" en "Kapitein Lehmann Zonnebrillen". 'n Handig verkoper weet hoe hij het moet aanleggen om z'n waar kwijt te raken. Onderwijl allerlei grapjes werden gemaakt wachtte men geduldig. Een groepje alarmisten wist door op een gegeven moment een luid hoera aan te heffen enige beroering te weeg te brengen. Velen verhieven zich van hun zitplaats of reeds staande rekten ze zich uit en tuurden in de richting van 't Hof Espelo, vanwaar de Zepp werd verwacht.
Er kwam voorlopig echter nog niets in zicht. Na deze min of meer geslaagde grap had men de smaak
er van beet naar de Zeppelin uit te kijken en ja plotseling klonk het: "Daar is ie"! Algemene beroering, ieder richtte de blik naar de stad, waar de Graf Zeppelin langzaam zichtbaar werd, boven de bossen. De spanning was gebroken. 'n Half opgegeten broodje werd weggeborgen, de verkoop van alle mogelijke Zeppelin-, Eckener- en Lehmann-artikelen werd stopgezet. Men keek naar de Zepp en voor niets anders had men oog. Pas 'nadat het luchtschip geland was kwamen de opmerkingen weer. De "Zepp" was er!


Beelden van de Graf Zeppelin 1928-1939

Beeldbank Overijssel bevat filmbeelden
Beelden van de landing van de Graf Zeppelin op vliegveld Twente zijn te vinden in de Beeldbank van het Historisch Centrum Overijssel. Zoek op BB00425. Het laden van de filmbeelden duurt even. De beelden van de Zeppelin worden voorafgegaan door beelden van de opening van het vliegveld door burgemeester Bergsma en van het graven van het Twentekanaal. Na ongeveer drie minuten beginnen de filmbeelden die op 18 juni 1932 gemaakt zijn.









zondag 17 juni 2012

Zwolle slechtste gemeente voor jeugd in Overijssel, Dinkelland de beste

De wijk Meppelerstraatweg-Noord in Zwolle is de slechtste buurt voor opgroeiende jeugd in Overijssel. In de wijk komen schoolverzuim, kindermishandeling, jeugdwerkloosheid en criminaliteit het meest voor. Dat blijkt uit het onderzoek Kinderen in Tel 2012 van het Verwey-Jonker Instituut in Utrecht.
Kinderen in Tel bundelt de gegevens op gemeentelijk en provinciaal niveau over het welzijn van kinderen en jongeren in Nederland. Deze vergelijkende informatie is in februari 2006 voor het eerst uitgekomen. Dit databoek bevat de gegevens over de jaren 2009 en 2010 voor alle gemeenten en provincies in Nederland.

Kanttekening: Zo te zien gaat het bij dit onderzoek om postcodegebieden, die niet altijd precies samenvallen met wijken. Ook staan boven in de lijst bijvoorbeeld industrieterreinen, waarop ongetwijfeld criminaliteit plaatsvindt, maar die je niet kunt vergelijken met woonwijken. Ook kleine buurtschappen staan hoog op de lijst. Dan ga je toch je vraagtekens stellen bij zo’n lijst. Worden er geen appels met peren vergeleken? Daarom nog maar even gekeken op welke thema’s er precies gemeten is. Deze thema’s zijn: Gezondheid - Jeugdcriminaliteit - Jeugdwerkloosheid - Jeugdzorg - Kinderen in achterstandswijken - Kinderen in armoede - Kindermishandeling - Onderwijs - Openbare speelruimte - Tienermoeders - Vrijetijdsbesteding - Jeugdparticipatie

Slechtste en beste wijken
Wat de tien ‘slechtste’ Overijsselse wijken betreft staat Zwolle bovenaan, voor Enschede en Almelo. Volgens de lijst heeft de jeugd in Dinkelland het helemaal getroffen, in iets mindere mate geldt dat ook voor Olst-Wijhe en de Hof van Twente.


Meppelerstraatweg Zwolle (foto: Weblog Zwolle)

Slechtste wijken (postcodegebieden) voor de jeugd (achtereenvolgens nummer op de lijst, postcode, wijk, gemeente):

009 8022 MEPPELERSTRAATWEG-NOORD Zwolle
059 8031 HOLTENBROEK III Zwolle
083 7543 BOSWINKEL - DE BRAKER Enschede
119 7605 WITVOET E.O. Almelo
121 7533 VELVE-LINDENHOF Enschede
126 7606 OSSENKOPPELERHOEK MIDDEN-NOORD Almelo
132 7417 RIVIERENBUURT Deventer
144 7544 BUURTSCHAP BROEKHEURNE Enschede
159 7601 BORNSESTRAAT E.O. MIDDEN Almelo
164 8021 BOLLEBIESTE Zwolle
165 7512 GETFERT Enschede
177 7415 KAREL DE GROTELAAN E.O. Deventer
221 8013 BEDRIJFSTERREIN MARSLANDEN Zwolle
223 7604 DIJKSTRAAT E.O. Almelo
236 7416 BRINKGREVEN Deventer
275 7413 RODE DORP E.O. Deventer
277 7541 VARVIK-DIEKMAN Enschede
287 7511 DE BOTHOVEN Enschede
312 7603 MARKGRAVEN Almelo
337 8262 BRUNNEPE Kampen
358 7411 DEVENTER CENTRUM Deventer
360 7521 TWEKKELERVELD Enschede
365 8331 WESTWIJKEN E.O. Steenwijkerland
369 7545 STADSVELD-ZUID Enschede
373 7676 VRIEZENVEENSEWIJK Twenterand
396 7523 MEKKELHOLT Enschede
424 7532 GLANERBRUG - BUURTSCHAP LONNEKER-OOST
448 7782 DE KRIM - STREEKDORP Hardenberg
490 7556 HENGELOSE ES NOORD Hengelo (O.)
504 8032 AALANDEN-NOORD Zwolle
518 7552 GROOT DRIENE ZUID Hengelo (O.)
540 8335 WILLEMSOORD Steenwijkerland
542 7557 KLEINE DRIENE Hengelo (O.)
557 7414 PLATVOET Deventer
566 8033 AALANDEN-OOST Zwolle
628 8023 WIPSTRIK-ZUID Zwolle
656 8044 OUDE WETERING Zwolle
666 7602 VRIEZENVEENSEWEG E.O. HAGHOEK OOST Almelo
683 8341 INDUSTRIEGEBIED GROOT VERLAATSteenwijkerland
697 7693 SIBCULO KERN Hardenberg
728 7607 PARADIJS Almelo
749 8011 BINNENSTAD-ZUID Zwolle
778 8043 MASTENBROEK Zwolle
781 8338 KERN WILLEMSOORD Steenwijkerland
786 7586 OVERDINKEL (KERN) Losser
854 7553 TUINDORP ZUID Hengelo (O.)
875 7513 HORSTLANDEN - STADSWEIDE Enschede
885 7412 ZWOLSEWEG E.O. Deventer
903 8014 GERENBROEK Zwolle
909 7534 GLANERBRUG - BUURTSCHAP ZUID-ESMARKE Enschede
924 8016 OLDENELERLANDEN-WEST Zwolle
928 8293 'S-HEERENBROEK Kampen
933 7574 ZUID BERGHUIZEN Oldenzaal
939 7771 HEEMSE WEST (HEEMSERBOS) Hardenberg
945 7423 GROOT DOUWEL Deventer
962 8337 EEZE EN BERG Steenwijkerland
970 8012 OUD-ASSENDORP Zwolle
980 7542 BUURTSCHAP BROEKHEURNE Enschede
981 8042 WESTENHOLTE-STINS Zwolle
993 7422 COLMSCHATERENK Deventer


Laagsestraat in Oud-Ootmarsum (foto: Plaatsengids)

Beste wijken (postcodegebieden) voor de jeugd (achtereenvolgens nummer op de lijst, postcode, wijk, gemeente):

4017 7637 OUD OOTMARSUM Dinkelland
4009 7597 SAASVELD Dinkelland
4010 7631 OOTMARSUM CELLENKAMP/PALTHENKAMP Dinkelland
4007 7638 NUTTER Dinkelland
4002 7636 GROOT AGELO Dinkelland
3994 7596 ROSSUM Dinkelland
3984 7561 DEURNINGEN Dinkelland
3976 8198 MARLE Olst-Wijhe
3969 7634 TILLIGTE (KERN) Dinkelland
3964 7595 WEERSELO Dinkelland
3914 8196 WELSUM EN OMGEVING Olst-Wijhe
3900 7495 DELDENERBROEK Hof van Twente
3875 7645 HOOGE-HEXEL (KERN) Wierden
3844 8124 WESEPE KERN Olst-Wijhe
3773 7635 LATTROP (KERN) Dinkelland
3771 7585 GLANE (KERN) Losser
3767 7478 DIEPENHEIM (NOORD) Hof van Twente
3749 7448 HAARLE Hellendoorn
3746 7497 BENTELO (KERN) Hof van Twente
3744 7587 DE LUTTE (KERN) Losser
3727 7491 SINT ANNABRINK Hof van Twente
3720 7496 HENGEVELDE Hof van Twente
3689 7641 WIERDEN NOORD Wierden
3678 7466 ZUNA Wierden
3670 7591 DENEKAMP INDUSTRIETERREIN Dinkelland
3646 7554 INDUSTRIETERREIN ZUID II Hengelo (O.)
3627 8107 BROEKLAND - KERN Raalte
3600 7562 VERSPREIDE HUIZEN DEURNINGEN Oldenzaal
3584 7447 HELLENDOORN Hellendoorn
3527 7573 HAERBROEK - SCHOLTENHOEK C.A. Oldenzaal
3521 7559 SLANGENBEEK Hengelo (O.)
3506 7441 NIJVERDAL WEST Hellendoorn

zaterdag 16 juni 2012

Mediagrafie (2): Hengelo

In de jaren tachtig werkte ik mee aan het samenstellen van bibliografieën en catalogi in gedrukte vorm over voornamelijk Overijssselse onderwerpen. Bibliografieën verschijnen bijna niet meer. Er is ook zoveel meer informatie te vinden dan alleen gedrukte materialen. Hierbij een ‘aanzet tot een mediagrafie’, ditmaal van Hengelo. Wie aanvullingen heeft, graag….


(Foto: Twentsche Courant Tubantia)

Informatie over Hengelo is uiteraard te vinden op Plaatsengids en Wikipedia

Geschiedenis van Hengelo
De website van Marcel Tettero of zoek met Google op deze website.
Huys Hengelo Cultuurhuis

Hengelo ca. 100 jaar geleden
Beschrijvingen van Hengelo in 1897, 1919 en 1925

Foto’s – films
Fotoarchief Historisch Museum Hengelo
Beeldbank Rijksdienst Cultureel Erfgoed
Fotoarchief Peter Leeuwen
Ansichtkaarten van Hengelo
Beeldbank Historisch Centrum Overijssel (o.a. foto’s en films)
Filmarchief Historisch Museum Hengelo


(Foto: Wikimedia Commons)

Romans en verhalen die zich (gedeeltelijk) afspelen in Hengelo

Boeken, tijdschriften, dvd’s etc. over Hengelo

Hengelo in historische kaarten

Hengelo in de krant

Dialect van Hengelo (voorbeelden)

Bekende Hengeloërs van vroeger en nu (vul bij plaats Hengelo in)

Hengelose familienamen
Typisch Hengelose familienamen, waarvan in 1947 meer dan de helft van de naamdragers in Hengelo woonde – de zogenaamde ‘kernnamen’ in het Nederlands Repertorium van Familienamen (eerst totaal Overijssel, dan Hengelo): Barkel (72-37), ter Beke (68-42), Boevink (86-48), Boswerger (136-74), Derkink (71-48), Egbertsen (50-31), Elfring (112-60), ter Elst (123-74), Fokkink (65-47), Gaalman (67-47), Grimberg (90-45), Groote Haar (52-27), Haasewinkel (64-37), Horselenberg (50-40), Leemreize (53-31), Leerkotte (56-37), Lette (53-32), Markslag (77-41), Rikkerink (53-31), Smithuis (60-33), te Vaarwerk (53-30), in het Veld (54-35), Vosmer (60-38), Weegink (90-83), Wegink (57-32), ter Wengel (56-51), van Wezel (141-99), Wienk (185-122), Zengerink (110-73).

Genealogie
Bevolkingsregister Hengelo
Genealogisch bronmateriaal
Ga naar: Diversen – Regionale bestanden – Digitale bronbewerkingen (link in de tekst) – Overijssel - internet

maandag 11 juni 2012

Regionale uitgaven 2012-11

Rubriek met aanschafinformaties voor collectioneurs in de bibliotheken van Overijssel, maar uiteraard ook voor iedere belangstellende.

Ga voor bestellingen (bibliotheken) naar Bicat Wise – Titels – Besteladministratie – Kies voor IAI’s – Week 2012-23

IAI’s 2012-11

Troebelen in de Twentse textiel : 100 jaar sociale strijd / Wim H. Nijhof. - WBOOKS Zwolle, 2012. - 399 p. – ISBN 9789040005244. - € 24,95



Wim Nijhof was in 2008 winnaar van de toen voor het eerst gehouden verkiezing van Overijssels Boek van het Jaar met Kunst, katoen en kastelen over de textielfabrikant en kunstverzamelaar J.H. van Heek. Hij ontdekte bij het schrijven van dat boek, tevens proefschrift, dat de sociale strijd in de vele publicaties over Enschede en de textielindustrie nogal onderbelicht was gebleven. Nijhof, zelf telg uit een textielarbeidersgeslacht, besloot toen dat het nu verschenen boek geschreven moest worden. Arbeiders en fabrikanten spelen in dit boek de hoofdrollen, samen met de fabrikantenverenigingen en de vakbonden. Andere personen die een rol spelen zijn kapelaan Alphons Ariëns, oprichter van de katholieke vakbeweging, maar ook bekende Nederlanders als Domela Nieuwenhuis, Schaepman, Kuyper, Troelstra en de dichteres Henriette Roland Holst. Zij allen hebben zich in woord en daad bemoeid met de strijd tussen arbeid en kapitaal in Twente. Een standaardwerk, geschreven door een auteur die voor zijn boeken al diverse prijzen won.

Canon van de geschiedenis van Hof van Twente / De canoncommissie van Stichting de Hofmarken. - Stichting de Hofmarken, 2012. - 176 p. – ISBN 9789081901505. - € 10,-



50 vensters, waarin alle periodes van préhistorie tot heden en alle kernen in deze grote gemeente de revue passeren, werden ingevuld door een tiental auteurs. Alle historische verenigingen uit Goor, (Ambt)Delden, Markelo en Diepenheim hebben in dit project samengewerkt. Vooral bedoeld voor scholen, is het boek ook interessant voor elke inwoner van de Hof van Twente. Met 10 euro is de prijs voor dit boek bijzonder laag te noemen.

Coöperatie Ommen is geschiedenis :1909-1983 : een verslag over 74 jaar Coöperatieve Landbouwers Aan-en Verkoop Vereniging "Ommen en Omstreken" te Ommen / Adriaan Grootenhuis. - Kopiedruk de Leeuw Dalfsen, 2012. - 105 p. - € 15,-



Aan de hand van krantenknipsels, feiten en oude foto’s is door de auteur, zelf jarenlang directeur van de onderneming, de geschiedenis van de Coöperatie Ommen in beeld gebracht. Bij het bedrijf, dat in 1983 de poorten sloot, werkten veel Ommenaren die nu behoren tot de oudere generatie.

Vroeger is allang begonnen / Henny Wibbelink. - Boekenbent, 2012. - 231 p. – ISBN 9789085708940. - € 13,50



De schrijfster werd geboren op een boerderij bij Holten, maar verhuisde later naar Brabant. Ze gaat in het boek terug naar haar jeugd en beschrijft de vele oude tradities die in stand werden en worden gehouden. Om het boek ‘leesbaarder’ te maken heeft ze haar verhaal in een romanvorm gestoken. Zie: www.vroegerisallangbegonnen.nl

Een schoolmeester kijkt achterom : 1961-1979 / J. van den Brink. - De Banier, 2012. - 127 p. - ISBN
9789033630194. - € 11,95



Herinneringen in woord en beeld van een onderwijzer aan een school voor reformatorisch onderwijs in Rijssen in de jaren zestig en zeventig.

Van bewaarschool tot de Wonne : geschiedenis van een stadsklooster, 1867-2011 / Rien Tiehatten. - Narratio, 2012. - 68 p. – ISBN 9789052638881. - € 11,95



Geschiedenis van het in 1868 gestichte Larinksticht, een stadsklooster waar de zusters van Amersfoort leer-, bewaar- en naaischolen in stand hielden. In 1979 werd het gebouw gekraakt door leden van De Wonne, een oecumenische leefgemeenschap, waar mensen worden opgevangen die in de knel zitten.






zaterdag 9 juni 2012

Muziek uit het oosten (51): Hanneke Hiddink & Ben Schreurs

Een speciale rubriek – voor de liefhebbers van muziek. Van alles wat – in ’t Engels of in ’t plat. Goud en oud, nieuw of fout.


Het Diepenheimse duo Hanneke Hiddink & Ben Schreurs vormde in de periode 1980-2000 een populair duo. Ik heb ze zelf enige keren zien optreden, meestal bij de presentatie van een boek of andere culturele festiviteit. Maar ze traden overal in Oost-Nederland op met hun liedjes in de streektaal die vooral gingen over (toen) eigentijdse thema’s. Hierbij heb ik 'Het Vut-rek' en 'Warm en koold buffet' op YouTube gezet.



donderdag 7 juni 2012

Overijsselse spelers in het Nederlands Elftal

Van de 717 spelers die ooit speelden in het Nederlands Elftal kwamen er (slechts) 30 uit Overijssel. De hier onder vermelde spelers werden allen geboren in Overijssel. ‘Overijsselse’ spelers als Beb Bakhuys (geboren in Ned. Indië) en Epi Drost (Amersfoort) vallen dan buiten de boot, terwijl Kees Kist (Steenwijk), die nooit voor een Overijsselse club speelde er wel bij staat.

Hieronder de Overijsselse spelers met vermelding van geboorteplaats, Overijsselse clubs, of de clubs waar ze voor speelden tijdens de interland-periode, aantal interlands. Rangschikking is op periode van selectie voor het Nederlands Elftal.

Met dank aan de heer Pius Muskens voor aanvullingen.

Willem Janssen (Enschede)
PW - 3 interlands (1907)



Gerrit Hulsman (Deventer)
Go Ahead – 4 interlands (1921-1923)

Wim Roetert (Diepenveen)
Go Ahead – 1 interland (1923)

Dolf Scheeffer (Deventer)
UD – 1 interland (1927)

Frits Schipper (Ambt-Almelo)
Heracles – 1 interland (1928)

Bertus Freese (Almelo)
Heracles – 1 interland (1928)

Gerrit Nagels (Enschede)
Sportclub Enschede – 3 interlands (1928-1933)

Leo Halle (Deventer)
Go Ahead – 15 interlands (1928-1937)



Jan Halle (Deventer)
Go Ahead – 2 interlands (1929)

Maarten Grobbe (Zwolle)
(Excelsior) – 2 interlands (1928-1929)

Frans van der Veen (Almelo)
Heracles – 8 interlands (1938-1940)

Hennie Möring (Enschede)
Sportclub Enschede – 6 interlands (1947-1949)

Gerrit Voges (Zwolle)
Sportclub Enschede – 2 interlands (1956)

Hennnie van Nee (Zwolle)
Heracles – 5 interlands (1964-1965)

Theo Pahlplatz (Oldenzaal)
FC Twente – 13 interlands (1967-1972)



Barry Hulshoff (Deventer)
(Ajax) – 14 interlands (1971-1973)

Jan Jeuring (Enschede)
FC Twente – 2 interlands (1971-1973)

Dick Schneider (Deventer)
(Go Ahead, Feyenoord) – 11 interlands (1972-1974)



Bert van Marwijk (Deventer)
(Go Ahead, AZ, MVV) – 1 interland (1975)

Kees Kist (Steenwijk)
(AZ) – 21 interlands (1975-1980)

Hendrie Krüzen (Almelo)
(Heracles, Den Bosch, PSV) – 5 interlands (1987-1989)

Rob Reekers (Enschede)
(Vfl Bochum) – 4 interlands (1988-1989)

René Eijkelkamp (Dalfsen)
(Go Ahead Eagles, Groningen, KV Mechelen, Club Brugge) – 6 interland (1988-1995)

Jaap Stam (Kampen)
(PSV, Manchester Un., Lazio) – 67 interlands (1996-2004)



Bert Konterman (Rouveen)
(FC Zwolle, Feyenoord) – 12 interlands (1999-2000)

Sander Westerveld (Enschede)
(FC Twente, Liverpool) – 6 interlands (1999-2001)

Arnold Bruggink (Almelo)
(FC Twente, PSV) – 2 interlands (2000)

Jan Vennegoor of Hesselink (Oldenzaal)
(FC Twente, PSV, Celtic) – 19 interlands (2000-2008)

Niels Oude Kamphuis (Hengelo)
(FC Twente, Schalke) – 1 interland (2001)

Wout Brama (Almelo)
FC Twente – 3 interlands (2009-2010)




woensdag 6 juni 2012

Turkije-expostie en -lezing bij SAB

De diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en Turkije gaan terug tot het jaar 1612, waarin een officiële relatie werd gevestigd met het machtige Ottomaanse rijk. Uitgebreide informatie over de Nederlands-Turkse betrekkingen is te vinden in het KB-dossier over dit onderwerp.



Een grote hoeveelheid activiteiten en evenementen zijn er dit jaar naar aanleiding van dit jubileum. Twee daarvan in Deventer, waar Stadsarchief en Athenaeumbibliotheek een lezing verzorgt op 14 juni en een tentoonstelling ‘Turkije in oude kaarten’ van 15 juni t/m 11 augustus.

Lees er alles over op de website van SAB.


dinsdag 5 juni 2012

Campagne 'Jij en Overijssel' wint belangrijke pr-prijs



De provincie Overijssel en Porter Novelli Nederland zijn winnaar geworden van een Gouden Sabre Award voor de campagne JIJ & Overijssel in de categorie Beste Benelux Campagne. Deze internationale prijs wordt jaarlijks in Brussel uitgereikt aan de beste PR- en communicatiecampagnes van de wereld. The Holmes Report beoordeelt campagnes op creativiteit, integriteit en doeltreffendheid. Met de Gouden SABRE award liet de provincie Overijssel inzendingen van Shell, IBM, SIRE en de Flower Council of Holland achter zich. De campagne had als doel de werkzaamheden van de provincie concreet en interessant te maken om zo te zorgen voor meer zichtbaarheid van de provincie bij haar inwoners. Jij & Overijssel is een interactief crossmediaal podium waarop direct gereageerd kan worden op actuele Overijsselse zaken. Op piekmomenten ontvangt Jij & Overijssel tienduizenden online bezoeken per dag. Zo trok de live-uitzending van het Bevrijdingsfestival Overijssel op 5 mei 2012, gemaakt en gepresenteerd door medewerkers van de provincie, meer dan 80.000 unieke bezoekers.

Bron o.a.: website provincie Overijssel

zondag 3 juni 2012

Kaarten en luchtfoto's Kadaster online


Honderdduizenden luchtfoto's en oude kaarten van Nederland zijn deze week voor het eerst volledig digitaal beschikbaar gekomen. Via www.dotka.nl heeft iedereen toegang tot de grootste collectie van historisch luchtfotomateriaal en topografische kaarten van Nederland. De verzameling geeft een fascinerend beeld van ons land door de decennia heen en biedt de mogelijkheid tot op straatniveau foto's op te vragen.
De beelden zijn afkomstig uit de archieven van het Kadaster en zijn door Dotka.nl stuk voor stuk gedigitaliseerd en nauwkeurig voorzien van coördinaten en jaartal. Hierdoor is het bijvoorbeeld mogelijk de ontwikkeling van een straat, buurt of stad te zien, van toen tot nu. De collectie bestaat uit ongeveer dertig lagen luchtfoto's en topografische kaarten van 1798 tot 2011, afhankelijk van de locatie. Lees hier verder.

Bovenstaand bericht doet veel beloven, dus meteen maar even uitgeprobeerd. Je voert je postcode in en de meest recente luchtfoto van jouw buurt verschijnt in beeld. Even aanklikken en je ziet een andere luchtfoto of kaart voorbijkomen. Zo klik je door 150 jaar kaarten en luchtfoto’s heen. Alleen je moet wel turen om een detail te kunnen onderscheiden. De weergaven zijn zo bescheiden van omvang, dat je eigenlijk weinig ziet. De bedoeling is dan ook dat je gaat bestellen en betalen voor een grootschalige en scherpe afdruk. Helaas dus.

Wat de kaarten betreft zijn er veel betere alternatieven, wanneer je je geld op zak wilt houden: Overijssel in Kaart, WatWasWaar en binnenkort natuurlijk HisGis Overijssel.

Vanaf november: Tentoonstelling over voetbal met Jan Mulder in TwentseWelle

Op 24 november opent TwentseWelle een bijzondere tentoonstelling over voetbal. Dan is Nederland de afgang bij het EK alweer te boven. Een te licht gebleken defensie en de weigering van Van Marwijk om Van Persie en Huntelaar in één elftal op te stellen waren er volgens velen debet aan. De voorronde voor het WK in Brazilië in 2014 is rond die tijd van start gegaan, waarin Nederland onder meer moet afrekenen met Turkije en Roemenië. De competitie is dan ook al weer in volle gang en misschien weten we dan ook al of bij FC Twente het lek boven is en of PEC Zwolle kans maakt langer dan één seizoen in de eredivisie te verblijven.


Die tentoonstelling onder de naam ‘1-1’ gaat iets speciaals worden, waarbij het fenomeen voetbal vanuit verschillende invalshoeken benaderd wordt. Bijvoorbeeld de invloed die voetbal uitoefent op de maatschappij: gezondheid, sportiviteit, identiteit en sociale cohesie.

Jan Mulder
Een belangrijke rol krijgt Jan Mulder. Hij gaat een elftal bekende Nederlanders interviewen over hun voetbalidool. Zo koos zangeres Karin Bloemen Frank Rijkaard, presentator Matthijs van Nieuwkerk David Beckham en zag acteur Kasper van Kooten in Youri Mulder zijn jeugdheld. Alle idolen worden geportretteerd in de context van de samenleving uit hun tijd. Zo voetbalde Coen Moulijn, het idool van de gebroeders Anker in het Feyenoordstadion, terwijl de stad er omheen nog zwaar beschadigd was als gevolg van de bombardementen in de Tweede Wereldoorlog. Steeds wordt aandacht besteed aan de politieke situatie, de muziek, de kunst en de cultuur uit de verschillende tijdsperiodes. Een ander belangrijk thema is de professionalisering van het voetbal, zoals die onder andere is te zien in de ontwikkeling van de architectuur van de stadions. De opkomst van de pluriforme samenleving is ook thema in de tentoonstelling. Alleen al in de Twentse profclubs voetbalden mensen van 45 verschillende nationaliteiten.
Verder zijn er voorbeelden te vinden van de invloed op mode en haardracht. Die was in de tijd van Coen Moulijn uiteraard anders dan in de tijd van David Beckham. De rol van de media komt voorbij in de vorm van fragmenten uit verschillend programma‘s.
Uiteraard is er voor het spel zelf ruimte in de tentoonstelling: de rol van de voetballer, de scheidsrechter, de coach, de verzorger, enzovoort.

Er worden voorbeelden gegeven van de invloed van het voetbal op de taal door de jaren heen. Natuurlijk ontbreekt ook de algemene geschiedenis van het voetbal niet. De eerste echte wedstrijd werd in Twente gespeeld op initiatief van Jan Bernard van Heek, die uit Engeland een echte bal meenam.
Kortom. “1-1” wordt een tentoonstelling waarin erfgoed, beeldende kunst, muziek, fotografie, film en interactieve media een verrassend beeld geven van een sport die door velen geliefd en door sommigen verguisd wordt. In het halve jaar dat de tentoonstelling te zien is worden tal van activiteiten ontwikkeld, waaronder clinics, lezingen en andere evenementen.

Top 100 aller tijden en voetbalverhalen
Doe mee aan het samenstellen van een Top 100 aller tijden van voetballers en schrijf een verhaal.
Iedereen kan zijn favoriete voetballers aller tijden aanmelden. Aan de hand van inzendingen wordt de top 100 samengesteld die ook in de expositie terug te vinden zal zijn.
Wie wil kan ook een voetbalverhaal inzenden. De elf beste voetbalverhalen worden beloond:
- met een uitnodiging voor de opening van de expositie, die wordt verricht door Jan Mulder
- het verhaal maakt deel uit van de 'verhalenwand' in de expo '1-1'
- het verhaal komt op de website van TwentseWelle

Bron: website TwentseWelle

Topografische kaart van 1849 (15): Omgeving Raalte

Een van de meest bijzondere kaarten uit de Overijssel Collectie is de Topografische kaart van Overijssel, 1849, vervaardigd in opdracht van de provincie Overijssel. Door de systematische kartering door het Kadaster en triangulatie van Krayenhoff konden er toen voor het eerst kaarten op grote schaal gemaakt worden, die ook nog nauwkeurig waren. Deze kaart was de eerste kaart van Overijssel, waarop o.m. gedetailleerd grondgebruik en administratieve grenzen werden weergegeven. De kaart is in 32 katernen op linnen geplakt.
Deze kaart, die vrij zeldzaam is, verscheen zo'n tien jaar eerder dan de bekende Topografische Militaire Kaart.

Hieronder twee katernen met het gebied rond Raalte en daaronder een kaartgedeelte in detail.



In dezelfde tijd dat deze kaart tot stand kwam gaf A.J. van der Aa zijn Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden uit (1839-1851) met topografische beschrijvingen. Dit 13-delige woordenboek is tegenwoordig full-text op Google Books te vinden.

Van steden, dorpen en zelfs veel gehuchten, maar ook van rivieren en andere geografische namen is in dit naslagwerk een beschrijving te vinden, die de toenmalige situatie weergeeft. Enkele voorbeelden:
Raalte
Luttenberg
Heeten
Haarle

zaterdag 2 juni 2012

Prijs beste volksverhaal naar Den Ham, publieksprijs voor Gert-Jan Oplaat


De Overijsselse volksverhalenwedstrijd onder de titel 'Geef uw woonplaats een eigen volksverhaal' is gewonnen door een groep uit Den Ham, die op initiatief van Martijn Gierveld het verhaal De slag bij de Groene Jager maakte. De winnaars, die door een deskundige jury unaniem werden uitverkoren, kregen vanavond in het gemeentehuis van Vriezenveen een prijs van 20.000 euro uit handen van gedeputeerde Hester Maij. (Bron: Tubantia)

De wedstrijd werd georganiseerd door het Nederlands Centrum voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed en de provincie Overijssel. Uit 91 inzendingen had de jury vijf verhalen gekozen die kans maakten op de juryprijs. Het bedrag mag besteed worden aan het uitvoeren van het product-idee en om het verhaal te promoten.

De wedstrijd bestond uit twee opdrachten:
- schrijf een spannend, aangrijpend en origineel verhaal dat zich afspeelt op een plek in Overijssel. Het verhaal mag een historische of hedendaagse kern hebben of helemaal gebaseerd zijn op fantasie.
- bedenk een concreet product om het verhaal tastbaar te maken.

De overige genomineerden voor de juryprijs waren:
- Peter Kramer. ‘Het verdriet van Swaantje’ (omgeving Lemele en Dalmsholte)
- Reina Louw. 'Swedera, zuster van het Gemene Leven van Windesheim'.
- Jannie Bakker. 'De oude Maeje' (Genemuiden)
- Gerrit Lansink. 'Lapp'n Toon' (Boekelo/Hengevelde).

Publieksprijs
Er was ook een publieksprijs, waarvoor op internet gestemd kon worden. Deze viel in handen van oud-Tweede Kamerlid Gert-Jan Oplaat uit Markelo voor zijn verhaal ‘Midwinter op het platteland’. Aan de publieksprijs is een bedrag van 5.000 euro verbonden.

Een aantal geselecteerde verhalen worden opgenomen in een boek. De ingezonden verhalen zullen worden gepubliceerd op de website Jij en Overijssel.

vrijdag 1 juni 2012

Archeologie in de gemeente: kaartapplicatie

Afbeelding: Erfgoedstem

Archeologie in de gemeente is een kaartapplicatie waarop archeologische onderzoeken, vondsten en sporen in Nederland getoond worden.

Hoe werkt het?

Zoeken kan op verschillende manieren:
- Via de zoekfunctie: typ in de zoekfunctie de plaatsnaam, het adres of een postcode en klik op zoeken.
- Via de kaart: zoom- en schuif met muis in het kaartje.
- Via de timeslider: onderin het scherm staat een tijdbalk. Selecteer een periode door de uiteinden te schuiven of te klikken op de punten tussen de dateringen.
- Via criteria: selecteer op complextype, verwerving, periode, begin-/eindjaar en/of uitvoerder. Klik op het oranje pijltje naast een criterium. Een lijst met items opent. Tussen haakjes staat hoeveel treffers er op een item zijn. Kies een item en klik op zoek.

De resultaten worden gelocaliseerd op de kaart en in de linkerkolom staan ze bij naam. Door op een onderzoek te klikken, is de volgende informatie te zien:
- Basisinformatie: datering en complex. Een rood of groen vinkje geeft aan of er ook sporen, vondsten of deelonderzoeken zijn.
- Detailinformatie: complex, type, beschrijving, onderdeel van, datum of periode, acquisitie type, bron, ID en vondsten.
Bron: website Cultureel Erfgoed

Het mooie van de website is dat heel nauwkeurig te zien op welke plekken onderzoek is gedaan en welke vondsten of sporen er zijn aangetroffen. De informatie die dan getoond wordt is vaak wel erg summier.