vrijdag 27 november 2015

Einde website Watwaswaar.nl, doorstart elders


Watwaswaar.nl zou dé website over de geschiedenis van de woonomgeving worden. Van elk plekje in Nederland moesten historische kaarten, (lucht)foto’s en schriftelijke bronnen weergegeven kunnen worden. In een groot samenwerkingsproject van onder meer archieven en het Kadaster was het in 2009 eindelijk zover. De website werd opgeleverd en bevat(te) tienduizenden historische kaarten, waaronder kadasterkaarten, en topografische kaarten uit de periode 1811-1995.

Einde website en doorstart op andere plekken
Sinds 2012 werd de website van WatWasWaar beheerd en gefinancierd vanuit het project Erfgoed & Locatie (E&L). Wanneer dit project op 31 december 2015 wordt afgerond, zal het onderhoud en beheer van www.watwaswaar.nl worden beëindigd. Derhalve zal vanaf 1 januari 2016 de website niet meer toegankelijk zijn. Maar de beschikbaarheid van de scans van de collectie Kadastrale Kaarten 1811-1832 krijgt bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) een doorstart. Deze digitale collectie omvat ruim 17.000 scans van het losbladig kaartsysteem van getekende kadastrale overzichtskaarten en detailkaarten (verzamelplans en minuutplans) en ruim 143.000 scans van de pagina’s van de bijbehorende oorspronkelijke aanwijzende tafels (OAT-bladen). De bedoeling is om dit materiaal integraal vóór 1 januari 2016 opnieuw online beschikbaar te stellen via de Beeldbank van de RCE.

Daarnaast bevat WatWasWaar nog diverse andere collecties of “kaartlagen”. Dit zijn bijvoorbeeld scans van RAF-luchtfoto’s uit WOII, diverse collecties scans van historische kaarten en OAT-perceelinformatie van een aantal gedeeltes van Nederland. Met de instellingen die deze collecties hebben aangeleverd wordt overlegd wat hiermee gedaan zal worden.

vrijdag 20 november 2015

Rectum (bij Wierden) meest bijzondere en Nederland (Kop) meest verwarrende plaatsnaam van Nederland

Rectum (gemeente Wierden) staat op de eerste plaats van de meest bijzondere plaatsnamen van Nederland. HP/De tijd maakte een top 19 uit de duizenden plaatsnamen in Nederland.
Op de vierde plaats staat Muggenbeet, dat ligt in de gemeente Steenwijkerland. Bij de zoektocht naar bijzondere plaatsnamen maakte HP/De Tijd dankbaar gebruik van de website Plaatsengids, een prachtige website met heel veel informatie over alle plaatsen (tot de kleinste gehuchten) in Nederland.

HP/De Tijd maakte naast een lijst van de meest bijzondere plaatsnamen, ook een lijst met de meest verwarrende en meest deprimerende plaatsnamen.

Foto: H.W. Fluks (Plaatsengids.nl)

Over de plaatsnaam Rectum
Op Plaatsengids wordt de naam als volgt verklaard:
- Vermoedelijk een naam met heem 'woonplaats'. Het eerste lid is moeilijk te duiden, misschien een collectivum bij rek 'rechte strook' (Bron: Nederlandse plaatsnamen: herkomst en historie)
- of: de naam is Nedersaksisch en is een samenvoeging van verbasterde woorden Recde of Regde van de oude naam voor de Regge en -tem, -tum, van heim, wat woonstede betekent. De betekenis is 'nederzetting aan de Regge' (Bron: Wikipedia)

Op Plaatsengids staat nog meer over Rectum. Opzienbarend qua lengte is het Wikipedia-artikel over Rectum. Hier heeft iemand geprobeerd Rectum echt op de kaart te zetten.

Nederland
De naamsverklaring is hier niet zo lastig: 'laaggelegen land'. De buurtschap ligt in het moerassige land van de Weerribben. Zie verder Plaatsengids.

Nederland, plaatsnaambord (juli 2010) met op de achtergrond het op dat moment bewoonde ooievaarsnest. Het enige oranje op witte plaatsnaambord van ons land (Bron: Plaatsengids)
Foto: H.W. Fluks

donderdag 19 november 2015

Binnenkort ook Overijsselse luisterplekken op Liberation Route

Op 20 en 27 november worden in de gemeenten Olst-Wijhe, Raalte, Deventer, Hellendoorn, Rijssen-Holten, Wierden en Twenterand luisterplekken onthuld. Deze worden toegevoegd aan de Liberation Route Europe. In elk van deze gemeenten wordt in de komende weken op een plek waar ten tijde van de bevrijding (de periode van 6 juni 1944- 8 mei 1945) iets bijzonders is gebeurd een luistersteen geplaatst. Daar kunnen voorbijgangers binnenkort lezen over –en luisteren naar- de specifieke gebeurtenis. De plekken zijn een initiatief van de genoemde gemeenten en de provincie Overijssel en zijn met behulp van lokale werkgroepen luisterplekken gecreëerd.


Over de Liberation Route Europe
De Liberation Route is een project dat in 2007 gestart is in de regio Arnhem – Nijmegen en inmiddels actief is in zes Europese landen. In Nederland zijn inmiddels meer dan 170
luisterplekken gerealiseerd in Zeeland, Brabant, Limburg en Gelderland. Gekoppeld aan deze plekken zijn diverse informatieve en educatieve producten ontwikkeld, zoals een
app en website (beide in vijf talen beschikbaar), een reizende tentoonstelling en lespakketten.

Website
Op de website Liberationroute.nl staat veel informatie over de bevrijdingsroute die de landen Groot-Brittannië, Frankrijk, België, Nederland en Duitsland omvat. Klik op het kaartje op Nederland en vervolgens op Luisterplekken. Van een groot aantal plekken in Nederland krijg je informatie in de vorm van een gesproken verhaal van circa 3 minuten, filmbeelden, foto's en een kaart. Vanaf volgende week zijn dus ook zeven Overijsselse locaties te bezoeken, zowel fysiek als virtueel.

zaterdag 14 november 2015

Gedicht 'De IJssel' in Deventer in steen gebeiteld

Gisteren werd door minister van Infrastructuur en Milieu Melanie Schultz van Haegen ter gelegenheid van de afsluiting van het project Ruimte voor de rivier het gedicht De IJssel van de Deventer stadsdichteres Johanneke ter Stege onthuld. Het gedicht is in steen gebeiteld.


Boven: De IJssel bij Deventer (foto: Wikimedia Commons)
Onder: het gedicht van Johanneke ter Stege

De IJssel

We hebben haar taille losgemaakt
ze mag weer vrijuit ademen
ze wentelt zich om en om in zichzelf
de breedste schepen kan ze dragen

We nestelen ons in het zand
van haar weids gemaakte oevers
we kietelen haar oppervlak
met pas gelakte nagels

Oh zij, reislustig tranendal dat
eeuwen voor ons heeft overleefd
is talloze malen bezien en bezongen
een jaar is voor haar
een vluchtige droom

Geen warme huid of schaterlach
zal haar ervan weerhouden
zich over je te buigen
om jou te zuigen in haar stroom

woensdag 11 november 2015

Nog tot en met vrijdag duizenden boeken voor spotprijzen bij HCO in Zwolle


Verlengd tot en met 25 november!

Van 3 tot en met 13 november is er een spectaculaire boekenmarkt in het Historisch Centrum Overijssel.
Antiquariaat Indruk, Stichting IJsselacademie, Historisch Centrum Overijssel en Stichting Kadastrale Atlas Overijssel bieden deze periode een divers aanbod boeken met royale kortingen. Het gaat om restpartijen en unieke exemplaren. Inkijkexemplaren zijn aanwezig. Ook wordt er continue nieuwe voorraad geleverd, dus het loont de moeite om zo nu en dan een kijkje te nemen.

Waar:
Historisch Centrum Overijssel
Van Wevelinkhovenstraat, Zwolle

Openingstijden:
dinsdag en woensdag: 9:00 – 17:00 uur
donderdag: 9:00 – 21:00 uur
vrijdag 9:00 – 13:00 uur

zondag 8 november 2015

1300 natuur- en landschapsfoto's Overijssel

Op de website van het reismagazine Columbus Travel staan naast allerlei reisaanbiedingen ook twee niet-commerciële rubrieken. Naast Artikelen en Blogs is er de rubriek Foto's en tips met duizenden foto's van (amateur)fotografen. 1292 natuur- en landschapsfoto's zijn in Overijssel genomen. Je kunt ze hier allemaal bekijken. Hieronder enkele voorbeelden.


Het Hondenbos tegenover Avonturenpark Hellendoorn (foto: Marjo Steffen)


IJsvogel bezig met lunch (foto: Marjan)


Sunset bij Giethoorn (foto: André van der Meulen)

vrijdag 6 november 2015

De Overijsselse Boekenplank (2)

Hieronder een selectie van boeken met een Overijsselse link die de afgelopen maanden verschenen zijn. Dit keer beperk ik mij tot fictie, d.w.z. romans en verhalen die spelen in (een deel van) Overijssel. De lijst is vast niet volledig. Wie meer recent verschenen titels kent: mail mij even.

Willem Bulter. Het wichke van Bliednsteens bleek. Enschede: Uitgeverij Twentse Media, 2015. 132 pag. ISBN 9789071517426 € 12,50
Een Twentstalige 'Krimi'. Het was altijd zo rustig bij de bleek van Blijdenstein, in het boerenland tussen Enschede en Lonneker. Maar op 6 mei 1806 gebeurt er iets verschrikkelijks. Iedereen is verbijsterd, niet alleen fabrikeur Blijdenstein zelf en bleekbaas Mriens, maar ook de bleeksters die er werken, en de pleegfamilie van Mientje Fransman, een Amsterdams weeskind dat Blijdenstein zelf eind 18e eeuw naar Enschede had gehaald, tegelijk met een dertigtal andere weeskinderen. Toevallig is het boerenschooltje ’s zomers dicht en kan meister Van de Meij namens de marke Lonneker mooi helpen om deze zaak op te lossen. Hij moet landrichter Greve en notaris Pennink uit de stad maar eens flink achter de vodden zitten. Kijk ook hier.


Mani Beckmann, Geert Bekkering (vert.). De kapel in het veen. Enschede: Uitgeverij Twentse Media, 2015. 296 pag. ISBN 9789071517433 € 10,-
Uitgeversinformatie: ‘Kapel in het veen’ speelt niet zo lang na de tachtigjarige oorlog. Er is een jaarmarkt in Alstätte en een gezin van kermisklanten komt ook daar naartoe. Daarbij is een volwassen zoon, die van zijn pleegvader hoort dat hij eigenlijk uit dat dorp komt. Dat wil hij uitzoeken. Daarbij ontdekt hij allerlei ingewikkelde familierelaties tussen (rijke) boerenfamilies. Er is destijds een ‘heks’ verbrand en een boerenzoon opgehangen. Een pastoor die met sterrenkunde en alchemie bezig is speelt een rol, net als zijn kapelaan, die wel van het leven houdt. Een Nederlandse boer is vanwege het geloof naar Duitsland uitgeweken, maar wordt daar ook niet echt geaccepteerd, dus hij smokkelt specerijen en stookt foezel. De commiezen die de grens bewaken vanuit een ‘burcht’ in het veen en daar een zwijgende gevangene in de kelder opsluiten. De galg aan de grens waar smokkelaars gehangen worden. Een geestelijke met waanideeën heeft een kapel in het veen gebouwd, waar hij de komst van de duivel afwacht. Kortom, alle elementen die je in een streekroman verwacht, zitten in het boek: liefde, haat, geboorte en dood.
En nog spannend ook, want wie heeft die jongen als baby geprobeerd te vermoorden en waarom? Geen wonder dat zijn drie historische romans van de grensstreek, in Duitsland zeer hoge oplagen haalden.
Mani Beckmann heeft een flink aantal detectiveboeken geschreven, waarvan er drie spelen in het veengebied tussen Alstätte en Haaksbergen. Het zijn historische streekromans waarin alle elementen zitten die je in dat soort romans verwacht: liefde, haat, geboorte en dood. Maar hoewel het boek natuurlijk fictie is, zijn alle gebeurtenissen gebaseerd op echte geschiedenis. Bijzonder is wel dat dit boek gesitueerd is in een omgeving die iedereen kan herkennen, met de Haarmühle, de landweer langs de grens, de erven van Alstätte en veldnamen die nog steeds bekend zijn. Mani Beckmann (1965) komt uit Alstätte, studeerde in Berlijn en is nu als ‘Krimi’- schrijver verbonden aan de WDR-televisie in Keulen.
Kijk ook hier.



Nicolet Steemers. Tweedracht. Breda: De Geus, 2015. 254 pag. ISBN 9789044534986 € 17,95
De nieuwe thriller van Nicolet Steemers, heeft Enschede als decor. Uit de Tubantia: 'Café ’t Bolwerk is één van de locaties in Enschede waar Tweedracht aanschuift. In de psychologische thriller voert Nicolet Steemers een tweeling op, Lucy en Danielle van Alphen. Lucy vertelt het verhaal, zij is op weg naar succes als cabaretière en verdient haar geld als technicus bij theater Ophelia (lees: Concordia). Haar tweelingzus Danielle is aan lager wal geraakt. Drugsverslaafd, verkeerde mannen. In hun jonge jeugd zijn ze betrokken geweest bij een tweelingenonderzoek. Op de eerste pagina bellen twee agenten bij Lucy aan. De leidster van het tweelingenonderzoek (zij woont aan de Horst Lindelaan) is dood aangetroffen en Lucy's bus is die vrijdag in de straat gesignaleerd. Maar ook Danielle is verdacht'. Lees hier verder.


René Berends. Victors victorie. Deventer: Corps 9 Publishers, 2015. 56 pag. ISBN 9789079701360 € 6,96
Het verhaal uit dit kinderboek speelt aan het eind van de 15de eeuw. Victor is de hoofdpersoon in dit verhaal. Voor hem is er geen plaats in de bakkerij van zijn vader. Daarom heeft zijn vader besloten dat hij in de leer moet bij een andere gildemeester of anders het klooster in moet gaan. In het tweede deel van het boek wordt beschreven hoe Deventer er in die tijd uitzag.