Muziek uit het oosten (33): Jakkes - Tekens aan de wand

Een speciale rubriek – voor de liefhebbers van muziek. Van alles wat – in ’t Engels of in ’t plat. Goud en oud, nieuw of fout.


Jakkes stond al lang op mijn lijstje voor deze rubriek. Eindelijk heb ik via Muziekbank Overijssel de LP Hartverscheurend kunnen lenen. Jakkes maakte twee elpees, naast de genoemde uit 1982 ook Hard gelag (1985).
In de jaren tachtig was het vanuit Enschede opererende Jakkes een populaire folkgroep, die diverse televisieoptredens op haar naam bracht. Jakkes stond voor plezier, eenvoud en engagement. Op zijn website (zie: Biografie - het verhaal) gaat zanger/gitarist Karel Bosman uitgebreid in op de geschiedenis van Jakkes (1975-1990). Ook op het vervolg van de groep. Karel Bosman speelde met oud-Jakkes gitarist Wouter Muller in Quasimodo, dat in de jaren 90 regelmatig optrad met Willem Wilmink.

Voor wie nog meer nummers op YouTube wil beluisteren:
Annabelle
Ik hield van jou
Jan de Plakker
La douce France
Dat hoef je niet te nemen

Leukste dorp van Overijssel!?

‘Leuk’, het meest gebezigde woord in gesprekken. Was het leuk? Leuk, hè? Leuk!
De schrijver Abdelkader Benali is niet dol op dit ‘typisch Nederlandse woord’. In het Taalboek van de Eeuw antwoordt hij op de vraag wat hij zou doen als hij de taal mocht veranderen: ‘Een paar woorden onder embargo plaatsen, te beginnen met leuk. Alles is veel te snel leuk. Met zulke woorden trek je de stop uit het denken, je stelt geen vragen meer. Maar af en toe word ik het slachtoffer van mijn eigen verzet, want sommige dingen zijn gewoon leuk.’
Toen ik las over de verkiezing van Het leukste dorp van Overijssel, dacht ik niet meteen ‘Hé, dat is leuk’. ‘Wie verzint zoiets!’, dacht ik. Worden er straks natuurlijk campagnes gevoerd om op je eigen dorp te gaan stemmen en het dorp met de meest fanatieke promotors en met veel inwoners gaat winnen.
Ik las ook over de verkiezing van Het leukste dorp van Limburg, die in 2010 had plaatsgevonden. Het dorp Well was uitgeroepen tot het leukste dorp. Het dorp, gelegen in de buurt van Venlo, telt slechts 2500 inwoners. Er zijn wel grotere dorpen in Limburg, dus het inwonertal heeft niet de doorslag gegeven.

In Overijssel mogen behalve dorpen, ook stadswijken meedoen aan de verkiezing. Overijssel wordt verdeeld in drie regio’s. In elke regio worden drie dorpen gekozen, die aan de finale mogen deelnemen. Aan de inwoners de taak hun dorp of stadswijk te promoten. De criteria, voorwaarden en de spelregels worden later dit voorjaar door de organisatoren, RTV Oost en de dagbladen De Stentor en Twentsche Courant Tubanria, bekendgemaakt.


Delden kandidaat? (Foto afkomstig van website Dutchtowns)

Ik maak me niet populair bij mijn plaatsgenoten, maar mijn woonplaats Borne zou ik niet het leukste dorp van Overijssel willen noemen. Te veel nieuwbouwwijken, waar veel forenzen wonen. Hoewel, Oud-Borne is de moeite waard en zou als buurt/wijk best kandidaat kunnen zijn. Dat geldt ook voor de stadswijk waar ik geboren ben: Tuindorp Het Lansink in Hengelo.
Volgens mij wordt de verkiezing pas interessant wanneer je niet op je eigen woonplaats mag stemmen. In dat geval zou ik stemmen op Delden. Delden is een stadje, niet te groot en niet te klein, waar het oude stratenpatroon nog intact is. De herbergen en pleisterplaatsen van weleer bestaan nog altijd. De rijke Deldenaar woont netjes gescheiden van de gewone Deldenaar in het Villapark. Vlak naast Delden ligt een kasteel (Twickel), waarvan de kasteelheer of –vrouwe altijd veel invloed in het stadje heeft gehad. Het bijbehorende bosrijke landgoed is het grootste van Nederland. De serie Swiebertje zou destijds best in Delden kunnen zijn opgenomen.

Al schrijvende is mijn scepsis toch wat verdwenen, misschien wordt het toch wel leuk.

Website Historische Vereniging Hasselt bij kandidaten Geschiedenis Online prijs

De Geschiedenis Online prijs is een prijs voor de beste geschiedeniswebsite van Nederland. In vier categorieën worden winnaars aangewezen. Uit deze winnaars wordt dan de beste website gekozen. De kandidaten zijn aangedragen door lezers van het Historisch Nieuwsblad.
De winnaar wordt op maandag 24 januari bekendgemaakt en ontvangt uit handen van historicus en columnist Thomas von der Dunk een sculptuur.
Ook wordt dan een aanmoedigingsprijs van 2500 euro uitgereikt voor het meest veelbelovende initiatief op het gebied van geschiedenis en internet.


Foto: Winnaar van vorig jaar - website Het Scholtenhuis - neemt de prijs in ontvangst

De kandidaten per categorie zijn:

Musea:
Teylers Universum
Anne Frank Huis
Nationaal Historisch Museum

Archieven:
Archief Eemland
Gelders Archief
Historische kranten

Historische verenigingen:
Historische Vereniging Noordoost Friesland
Historische Kring d’Oude School
Historische Vereniging Hasselt

Themasites:
Vijf eeuwen Migratie
Klim naar de vrijheid - Zuidelijke Engelandvaarders
Ons Leger 1939-1940

Kijk hier voor de winnaars in 2009 en 2008

Afgezien van wie er tot winnaar wordt uitgeroepen is het gewoon interessant de gekandideerde websites te bekijken. Je komt verrassend mooie dingen tegen.

Klassieker ‘Ons Dinkelland’ van J.B. Bernink nu op internet

Er zijn wat (vrije) uren in gaan zitten, maar het klassieke werk Ons Dinkelland van J.B. Bernink, waarvan de eerste druk in 1916 verscheen, is gescand (3e druk 1926) en staat nu op internet. Het is te vinden op het weblog Overijssel – Plaatsbeschrijvingen 1880-1930, waar al eerder uitgaven uit deze periode op gezet zijn. Voordeel van een weblog is dat je zaken kunt toevoegen als kaarten, links etc.

Tussen beide wereldoorlogen verscheen een halve boekenplank aan werken over de geschiedenis van Twente. Nog steeds worden deze werken als klassiekers beschouwd.
 Van Deinse. Uit het land van katoen en heide. 2 dln. 1922.
 C.J. Snuif. Verzamelde bijdragen tot de geschiedenis van Twenthe. 1930.
 Van Coeverden. Schetsen uit Twenthe’s verleden. 1934
 G.J. ter Kuile Sr. Twentsche eigenheimers: historische schetsen. 1936.
 Cato Elderink. Twenther laand en leu en leven. 1937.

Voordat deze standaardwerken over de geschiedenis van Twente werden gepubliceerd, verscheen al in 1916 Bernink’s Ons Dinkelland. Weliswaar behandelt Ons Dinkelland niet de heemkunde, de geschiedenis van ‘land en volk’ van Twente, maar beperkte Bernink zich tot natuur, landschap en bodem (geologie). Toch werd Ons Dinkelland altijd tot de klassiekers van de literatuur over Twente gerekend.

Johannes Bernardus Bernink (1978-1954) uit Denekamp, vooral bekend als Meester Bernink, was natuurvorser en amateur-geoloog. Al op jonge leeftijd werd hij verzamelaar van planten, vogels, insecten en later ook van stenen. Evenals zijn plaatsgenoot Willem Dingeldein, die in 1948 Het land van de Dinkel schreef en met wie hij er regelmatig op uittrok om onderzoek te doen, was Bernink onderwijzer. Hij begon al vroeg met publiceren. Zijn publicaties in De Levende Natuur brachten hem in contact met grote namen op het gebied van natuurstudie en geologie waaronder E. Heimans en Jac. P.Thijsse.
Zijn grote verzameling wist hij onder te brengen in een museum, Natura Docet in Denekamp, waarvan hij directeur werd en dat tegenwoordig het oudste regionale natuurhistorische museum in Nederland is.

Geschiedenis bij de publieke omroep: Het beste van 2010

Op het onvolprezen http://geschiedenis.vpro.nl/ van de VPRO, NTR en Beeld en Geluid staat een overzicht van de beste uitzendingen op het gebied van geschiedenis bij de publieke omroep. Althans voor zover het gaat om Andere Tijden, OVT, Geschiedenis 24, Radioweblog en de website. Lijstjes van best bekeken programma’s, de keuzes van redacties en anderen. Niet alleen van televisieprogramma’s, ook van radio-uitzendingen, dossiers en artikelenseries zijn lijstjes gemaakt. Heb je iets gemist? Bekijk of beluister het alsnog.

Zelf was ik dit jaar nogal gecharmeerd van Verborgen Verleden, waarin BN’ers op zoek gingen naar hun roots. Staat er niet bij. Is van de NTR en doet dus niet mee in de lijstjes.

Fietsroutes en wandelroutes Overijssel

Niet direct de tijd van het jaar voor dit onderwerp. Hoewel wie van wandelen in de sneeuw houdt en de Sallandse Heuvelrug opzoekt, waant zich momenteel in het buitenland. Gidsen met wandel- en fietsroutes raken altijd nogal snel verouderd en het viel me laatst op dat er dit jaar nogal wat verschenen zijn. Voor de liefhebber hieronder een opsomming van een aantal van dit soort gidsen uit 2010.

Ruth Sneep & Bas van der Post. Alle fietsroutes in de regio Twente : de 25 mooiste fietstochten + compleet overzicht van te downloaden en andere gepubliceerde routes
Buijten & Schipperheijn Recreatief Amsterdam, 2010. 72 pp. + knooppuntenkaart 1:65.0000. ISBN 9789058814029 € 9,50

Wie dit boekje koopt hoeft voorlopig geen fietsroutes meer te kopen, want het bevat alle fietsroutes in de regio Twente. Het boekje bevat onder meer 25 beschrijvingen van fietstochten en is voorzien van een kaart (1:65.000) met daarop ook alle knooppunten van de bekende knooppuntenroutes. Per route wordt historische achtergrondinformatie geboden, verdeeld over vijf tot acht kijkpunten tussen de knooppunten, over het ontstaan van het gebied, de ontwikkeling van dorpen en steden, havezaten enzovoort. Ook musea staan vermeld.
Bovendien staat achterin de gids een overzicht van alle te downloaden en andere gepubliceerde routes.



Marycke Janne Naber & Bas van der Post. Alle fietsroutes in de regio Zwolle: de 25 mooiste fietstochten + compleet overzicht van te downloaden en andere gepubliceerde routes
Buijten & Schipperheijn Recreatief Amsterdam, 2010. 72 pp. + knooppuntenkaart 1:65.0000. ISBN 9789058814029 € 9,50

Voor Alle fietsroutes in de regio Zwolle geldt hetzelfde als vermeld bij Alle fietsroutes in de regio Twente.



Floor Looy. Wereldtijdpad : negen historierijke rondwandelingen in Twente en Salland
Regioboek Barneveld, 2010. 144 pp. ISBN 9789087881238 € 14,50

Het Wereldtijdpad bij Rijssen-Holten is een bedenksel van Floor Looy, die er een Millennium-prijsvraag mee won en subsidies kreeg zijn plan uit te voeren. Negen wandelroutes van in totaal 50 km voeren in de omgeving van de Holterberg langs 2.000 jaarpaaltjes met daarop historische informatie. Om de 25 meter staat een jaarpaal, afgewisseld met informatiepanelen over een bepaald onderwerp of tijdvak. Aan de jaarpalen zijn kubussen bevestigd met wetenswaardigheden uit het betreffende jaar in vier rubrieken: Regionaal (Overijssel), Nederland, Europa, Wereld. De onderwerpen zijn zeer divers. Niet alleen de gebruikelijke geschiedkundige onderwerpen komen aan bod, maar ook allerlei feiten die met het dagelijks leven te maken hebben zoals de introductie van nieuwe gebruiksvoorwerpen.



Hein van Beek ... [et al.]. Verrukkelijk Vechtdal.
Vechtdal Marketing, 2010. 96 pp. ISBN 9789081294638 € 8,75

Geen gids met fiets- en wandelroutes, maar wel een mooi uitgevoerde en handzame gids voor het Vechtdal met veel tips en adressen op het gebied van cultuur (landgoederen, kastelen, monumentale boerderijen), eten en drinken (Vechtdal-producten en waar deze genuttigd kunnen worden), overnachten (hotels, bed & breakfasts), kunst (evenementen, galeries, musea) en uitstapjes (te voet, per fiets en op het water).



Harry Wonink. Twentse Havezaten, een bijzondere tocht langs hun geschiedenis.
BDU boeken Barneveld, 2010. 176 pp. ISBN 9789087881283 € 14,95

Een wandelgids van Harry Wonink, die vele jaren lang in de regionale pers heeft geschreven over natuurgebieden en wandelroutes in Oost-Nederland en diverse boeken publiceerde. In Twentse havezaten beschrijft hij meer dan 40 wandelingen langs de grote en kleinere landhuizen, waarbij hij ook ingaat op de geschiedenis van deze havezaten.



Elias Vermeer. Fietsen op Twickel.
Stichting Twickel Delden, 2010. 35 pp. € 14,95

In Fietsen op Twickel worden tien fietsroutes beschreven, waarvan de meeste over dit grootste landgoed van Nederland in de omgeving van Delden voeren. Enkele routes zijn uitgezet rond andere bezittingen van de Stichting Twickel: bij Lage en Brecklenkamp en bij Dieren, Lochem, Borculo en Zevenaar.



ANWB Wandelgids. Twente, Salland, Achterhoek : 35 wandelingen 5-20 km
ANWB, 2010. 112 pp. Bevat foto’s en kaarten. ISBN 9789018030827 € 12,95

Eén van de bekende ANWB wandelgidsen met 35 natuur- en landschapswandelingen. De wandelingen variëren van 5 tot 20 km. Aangegeven wordt in welke periode de routes het mooist zijn, hoe de begaanbaarheid is, welke bezienswaardigheden en eet- en drinkgelegenheden in de buurt te bezoeken zijn. De bezienswaardigheden en bijzonderheden die men onderweg tegenkomt worden ook beschreven.

Website met historische kaarten van Overijssel uitgebreid

Het Historisch Centrum Overijssel (HCO) in Zwolle, het museum TwentseWelle in Enschede en Stadsarchief en Athenaeumbibliotheek Deventer (SAB) hebben deze week circa 900 nieuwe topografische kaarten op de website www.overijsselinkaart.nl geplaatst.
Daarmee is het totaal aantal kaarten op deze website met historische kaarten van Overijssel aangegroeid tot een kleine 2.000
Zie voor meer informatie het bericht op de website van de SAB.

In een eerder stadium was ook al een deel van de kaarten uit de Overijssel Collectie van de OBD gescand en op deze website gezet. Dat betrof vooral toeristische kaarten, ontwerpen voor de aanleg van de Twentekanalen en kaarten uit de Atlas van de rivier de IJssel (1840). De website moet in de toekomst een webportal worden waar kaartmateriaal te vinden is van een groot aantal erfgoedinstellingen in Overijssel.



Afbeelding: Nijverdal, de vestigingsplaats van de OBD, en omgeving in 1849, fragment van de Topografische kaart van Overijssel uit dit jaar. De kaart verscheen in vier grote kaartbladen (88x104 cm), schaal 1:50.000, werd getekend in opdracht van de provincie Overijssel en was een voorloper van de bekende Topografische en Militaire kaarten. Het was de eerste topografische kaart van de gehele provincie waarop o.m. gedetailleerd grondgebruik en administratieve grenzen werden weergegeven.