zondag 30 augustus 2015

Het Twentse landschap is thema Jaarboek Twente 2016


'Is er in het landschap van Twente nog iets dat níet door de mens is aangeraakt? De kap van het oerbos is al enkele millennia geleden ter hand genomen en ging door oudheid en middeleeuwen heen gewoon door tot in de nieuwe tijd. Het is een mensenlandschap. Gekapt, geëgaliseerd, ontgonnen: onze voorouders hebben hun best gedaan om zowel in als van dat landschap te kunnen leven', aldus begint het voorwoord van eindredacteur Guus Goorhuis in het nieuwe jaarboek dat eind oktober zal verschijnen.
Aan het thema gerelateerd zijn artikelen over landschapsgeschiedenis, textielfabrikanten en landgoederen, een gedicht over het Eulder bos van The Vossebeld, de mooiste plekken van een tiental Bekende Tukkers, de terugkeer van verdwenen dieren, de mooiste wandelroute van 2015, een artikel over markestenen, Twente ten tijde van de Volksverhuizingen etc. Maar er zijn ook artikelen over andere onderwerpen zoals 'De moord op de hofmeier van de Espelo', geschreven door Willem Bulter.

Klik op de afbeelding hieronder voor meer informatie over de inhoud of ga naar de website van Jaarboek Twente.
Nogmaals om misverstanden te voorkomen: het nieuwe jaarboek verschijnt eind oktober.

zaterdag 22 augustus 2015

Bijzondere weblogs en websites (11): Sportsites

In plaats van berichten te checken op smartphone of I-phone (die heb ik niet eens!) heb ik nog ouderwets websites en weblogs bij de favorieten op mijn pc staan, uiteraard netjes gerubriceerd, die ik regelmatig langsloop om te kijken of er nieuwe bijdragen verschenen zijn.
In de rubriek sport ken ik (naast vele wielersites) twee websites, die algemeen over sport gaan en die beide door liefhebbers gevuld worden.


Sportgeschiedenis
De website Sportgeschiedenis.nl wordt onderhouden door een historicus en een sporthistoricus(!), geholpen door een aantal gastschrijvers. De website is een 'digitale ontmoetingplaats voor liefhebbers van sport, geschiedenis en de combinaties van die twee'. Interessant zijn de dagelijkse berichten en het Sportbeeld van de dag. De laatste behelst film- of videobeelden van een sportmoment of een sportgerelateerd onderwerp uit het verleden. De dagelijkse berichten zijn gevarieerd qua onderwerp en zeer leesbaar.


Twente Sport
TwenteSport.com is een 'onafhankelijke website over het Twentse sportleven' met veel medewerkers waaronder veel bekende namen (Han Pape, Peter Bonder, Jan Medendorp, André Manuel etc.) en ook bijvoorbeeld oud-voetballers als Willem de Vries, Folkert Velten, Edwin Hilgerink etc. De nadruk ligt wel een beetje op voetbal, maar ook andere sporten komen uitgebreid aan bod. De site bevat columns, wedstrijdanalyses, filmpjes, actuele berichten over Twentse sporters.

Voor wie de sites niet kent, wat mij betreft aanraders!



donderdag 20 augustus 2015

Bijna 4.000 online vidio's in RTV Oost archief


Nog niet zolang geleden schreef ik er ook al over. Over het online videoarchief van RTV Oost. Op een regenachtige dag begin deze week heb ik erin zitten grasduinen en dat was een plezierige bezigheid. In het archief zitten inmiddels een kleine 4.000 video's, grotendeels uit de periode 1990 tot heden, verdeeld over zo'n 20 rubrieken. Zoals de rubriek Bekende Overijsselaars met Harm oet Riessen, Jan Brunnekreef en Willem Wilmink, inmiddels alle drie niet meer onder ons. Of de film van Jan Vrijman over Willem van Laar, alias Koperen Ko. Of een piepjonge Ilse DeLange (beelden uit 1991 en 1993).

De database is op vele manieren te doorzoeken. Je kunt op een kaart klikken die precies de plekken aangeeft of je zoekt op rubriek, plaats, onderwerp of trefwoord. Wanneer je op plaats zoekt en vervolgens 'Route' aanklikt, krijg je De Bijrijder beelden uit 1997-1999. Over mijn woonplaats bleken 5 filmpjes te bestaan, die zijn opgenomen in 1997-1998. Misschien niet zo heel lang geleden, maar toch blijkt er al veel veranderd. Een schoolgebouw is verdwenen, evenals een groot fabrieksgebouw. Een supermarktketen die niet meer bestaat, een postkantoor dat opgeheven is. Gedateerde auto's en bij het benzinestation zie je de toenmalige prijzen: diesel 1,54 gulden (€ 0,70) en super benzine 2,25 gulden (€ 1,02)

Rechtstreekse link naar het video-archief.

maandag 17 augustus 2015

Mediagrafie (15): Twickel


Geschiedenis
Uiteraard is een korte geschiedenis van Twickel te vinden op Wikipedia. Ook op de website van Landgoed Twickel staat een historisch overzicht van het kasteel en zijn bewoners.
Oude beschrijvingen van Twickel zijn online te lezen in Van der Aa's Aaardrijkskundig woordenboek der Nederlanden (1839-1851) en E.H. ter Kuile's Twente (1934).
Informatie is ook te vinden bij Kastelen in Overijssel en vooral in het onlangs online gezette tijdschrift Twickelblad (40 jaargangen).


Afbeelding: Chromotopografische kaart des Rijks, verkend in 1881-'82, herzien in 1903. Klik erop voor vergroting.

Tuin en park
Kort overzicht van de geschiedenis van tuinen en park op de website van Twickel.
Kijk hier en hier voor bezoekersinformatie.

Wandelen en fietsen
Lees hier alles over wandelen en fietsen op Twickel. Nog niet zo lang geleden is voor wandelaars de bewegwijzerde Umfassungsweg (9 km) uitgezet.
Fietstocht over landgoed Twickel via Oele en Beckum met behulp van knooppuntenroutes, te beginnen in Delden (knooppunt 76): 76 - 04 - 33 - 39 - 11 - 03 - 02 - 75 - 73 - 72 - 68 - 69 - 74 - 76 (ca. 43 km)

Bewoners van Twickel
Op de website Wie is wie in Overijssel zijn biografische schetsen opgenomen van een aantal voormalige bewoners:
Goossen van Raesfelt tot Twickel (1510-1580)
Unico Wilhelm van Wassenaer (1692-1766)
Carel George van Wassenaer (1733-1800)
Marie Cornélie van Wassenaer Obdam (1799-1850)
Dolly van Heeckeren van Wassenaer (1858-1936)
Marie Amélie Mechtild Agnès van Aldenburg Bentinck (1879-1975)
Zie ook: Historisch overzicht van het kasteel en zijn bewoners


Afbeelding: Twickel rond 1900, nog zonder ophaalbrug (in 1926 geplaatst)

Plaatsbeschrijvingen
In oude gedigitaliseerde reisverslagen en toeristische gidsen van 100 jaar en langer geleden staan beschrijvingen van Twickel:
Twickel in 1876 (pag. 32-39)
Twickel in 1897
Twickel in 1910
Twickel in 1912
Twickel in 1917
Twickel in 1919

Films en foto's
Foto's uit de beeldbanken van historische verenigingen in de Hof van Twente
Kijk in de collecties van het HCO in Zwolle
Beeldbank Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
Fotocollectie Nationaal Archief
Kleurendia's uit de periode 1938-1968 uit het fotoarchief van Peter Leeuwen

Meest recente publicaties over Twickel

Twickel / [red.: Aafke Brunt, Jan Haverkate, Lucia den Ouden; ills. Roderik zu Castell-Rüdenhausen; fotogr.: Alphons B. ter Brake]. - Delden : Stichting Twickel, 2013. - 296 p. – ISBN 9789082096408. - € 19,90


Dit een compleet boek over Twickel. Hoewel de opzet was een gids samen te stellen voor de bezoeker van het landgoed bij Delden, is dit boek meer dan een gids. Het gaat over de geschiedenis van huis en bewoners, over de architectuur en kunstschatten, over de tuinen, over het landschap, over Delden en de Deldeneresch en over wandelen op het landgoed en omgeving. Vele mooie afbeeldingen, waaronder plattegronden, verhogen het kijkplezier.

Jonker in de 19e eeuw : George van Heeckeren van Wassenaer, de kleine heer van Twickel / Christine Sinninghe Damsté-Hopperus Buma. - Sinninghe Damsté Beheer, 2012. - 112 p. – ISBN 9789081912006. - € 19,50


De schrijfster deed gedurende een lange periode archiefonderzoek naar de jeugd van Marie (1855), George (1856) en Rodolphe (1858) van Heeckeren van Wassenaer. Zo heeft zij onder meer al hun speelgoed geïnventariseerd. Ze deed dit vooral vanuit haar interesse voor historische pedagogiek. Ze las hun kinderboeken en bestudeerde kasboeken, agenda’s, schriften en briefwisselingen in het huisarchief van Twickel. Dit resulteerde in ‘Jonker in de 19e eeuw, George van Heeckeren van Wassenaer, de kleine heer van Twickel’. Zijn opstellen en brieven zijn de basis voor dit boek. Deze geven niet alleen een beeld van het leven op een buitenplaats, maar ook inzicht in de opvoeding en educatie van kinderen uit adellijke families in de 19e eeuw.

Herinneringen aan de Twickelerlaan / Gert Banis, Aafke Brunt, Jan Hakstegen. - [S.l.] : Banis [etc.], cop. 2010. - 114 p. – ISBN 978908156211. - € 19,-



Iedereen die bij Twickel gaat wandelen of fietsen komt langs de Twickelerlaan, de eeuwenoude verbinding tussen het kasteel en de buurtschap Azelo. Alle (voormalige) boerderijen, huizen, de bossen, de moestuin en bijzondere objecten worden beschreven. Interviews met veertig personen die aan de laan hebben gewoond of gewerkt zijn in de tekst verwerkt. Het boek is geïllustreerd met veel historische kaarten en foto’s.

Tussen twee tijden: het levensverhaal van Carel baron Van Heeckeren 1809-1875 / Aafke Brunt en Jan Haverkate. - Zwolle : Waanders, 2010. - 248 p. ISBN 9789040077067



Kijk hier voor een bespreking van Tussen twee tijden.

Kijk hier voor overige publicaties.

Kijk hier voor publicaties aan te vragen bij Overijsselse bibliotheken (zoek op 'Twickel').

woensdag 12 augustus 2015

Na twee jaar weer een fotowedstrijd Wiki loves Monuments

Het was een Nederlands initiatief in 2010. Het organiseren van een fotowedstrijd met het doel het fotobestand op Wikipedia uit te breiden met rechtenvrije foto’s (Wikimedia Commons). In 2011 werd de twede editie in meer Europese landen georganiseerd en werd daarmee al de grootste fotowedstrijd ter wereld. In 2012 en 2013 bleef het aantal deelnemende landen stijgen, ook buiten Europa. In 2014 was het aantal gegroeid tot 39. Alleen was Nederland daar niet bij. Wikimedia Nederland koos in 2014 voor Wiki loves Earth met het doel de natuur in Nederland beter in beeld te brengen op Wikipedia en bij Wikimedia Commons.

Nu is Nederland weer van de partij bij Wiki loves Monuments, samen met 41 andere landen. Lees er meer over bij Informatie Professional of bij Wikimedia Nederland.


Foto boven: De watertoren bij Sint-Jansklooster, de mooiste Overijsselse inzending volgens de jury bij de laatst gehouden fotowedstrijd in 2013. De foto won landelijk de tweede prijs. De jury roemde bij deze foto de compositie, gelaagdheid, harmonie, vlakverdeling en primaire kleuren.

Foto onder: De internationale winnaar in 2014. Zie hier voor meer informatie en een betere weergave.

maandag 10 augustus 2015

Precies 90 jaar geleden: de stormramp van Borculo

Borculo na de storm (foto Wikimedia Commons)

Op maandag 10 augustus 1925 steeg de temperatuur in Twente en de Achterhoek tot rond de 30 graden. Door de hoge luchtvochtigheid voelde het benauwd aan. Zuid-Oost Nederland lag op de flank van een groot bijna geheel Europa omvattend hogedrukgebied. Vanuit Zuidwest Nederland naderde snel een koufront. De gevolgen van de botsing waren desastreus. Borculo werd verwoest. Er waren (slechts) drie doden te betreuren en vele tientallen gewonden. Doden en gewonden vielen niet alleen in Borculo maar ook in een strook die liep van Oost-Brabant, via Gelderland en Twente tot in Denekamp. Maar ook buiten dit gebied was het lokaal flink raak. Een boerin in Staphorst werd door de wind opgetild en overleefde haar terugkomst op de aarde niet. In Twente was de schade het grootst in Hengelo, Haaksbergen en de tegenwoordige gemeente Hof van Twente.

Ramptoerisme (foto Wikimedia Commons)

Ramptoerisme
De stormramp, die al gauw de benaming ‘ramp (of cycloon) van Borculo’ kreeg, was kortstondig wereldnieuws. In Nederland bleef de ramp nog wekenlang middelpunt van het nieuws. Zoek in Delpher op het jaar 1925 en de trefwoorden ‘Borculo, ramp, storm’ voor de vele krantenberichten uit die periode. Overal werd door steuncomités geld opgehaald.
Wie denkt dat ramptoerisme iets van de laatste decennia is, heeft het mis. Naar schatting hebben meer dan een miljoen nieuwsgierigen Borculo bezocht. Taxibedrijven uit het hele land organiseerden autoritten naar het getroffen dorp. Velen kwamen per trein. Topdag was zondag 16 augustus met 110.000 bezoekers.

Kaart van het getroffen gebied

Voor wie er nog eens in wil duiken is er veel te vinden op internet:
* Wikipedia, met veel verwijzingen
* De cycloon van Borculo
* De storm over Losser en Oldenzaal
* Meteo-Consult
* De windhoos van Borculo in NRC-archief
* Tornadoramp 1925 Borculo (met filmbeelden) op NPO Geschiedenis

Zie ook het Brandweer- en Stormrampmuseum Borculo

Twee jaar later weer een stormramp
Nog geen 2 jaar later op 1 juni 1927 werden Twente, Salland en de Achterhoek opnieuw getroffen door een zware storm en windhozen. Deze eiste meer slachtoffers en bracht schade aan in een groter gebied, maar haalde niet zoveel publiciteit. Hier schreef ik al eerder over.

vrijdag 7 augustus 2015

Gratis app met 20 wandelroutes in Overijssel


Landschap Overijssel heeft met steun van de Provincie Overijssel de gratis routeapp ‘Wandelen in Overijssel’ ontwikkeld. Vanaf nu staan voor wandelaars twintig van de mooiste routes gereed in de wandelapp. Het gaat om kortere routes van ca. 5 km.
Zoek op ‘Wandelen in Overijssel’ in de App Store (voor iPhone en iPad) of Google Play Store (voor smartphone en tablet met Android) en download gratis de routeapp.

Wie geen smartphone bezit of wie tijdens de wandeling geen tablet mee wil slepen, kan op de website van Landschap Overijssel ook terecht voor de routes. Hier vind je ook enkele fietsroutes.

Graag wil ik hierbij nog eens wijzen op de websites van Truus Wijnen en Rob Wolfs. Bij de echte wandelliefhebbers allang bekend, maar wie ze niet kent: hier is veel te vinden over wandelroutes, beschrijvingen van wandeltochten, informatie over het landschap etc.